“Linh hồn” cơm tấm Sài Gòn

Nhiều người truyền tai nhau về nguồn gốc của cơm tấm xuất phát từ những người lao động nghèo. Theo đó, đây là món ăn thường ngày của những người phu gạo Sài Gòn cùng khổ thời Pháp thuộc.

Giai đoạn này, chành gạo Bình Đông bên bờ kênh Tàu Hủ gần khu vực Chợ Lớn (nay thuộc Q.6, TP.HCM) luôn tấp nập trên bến dưới thuyền. Đây là điểm tiếp nhận lúa gạo từ khắp các tỉnh miền Tây chuyên chở về. Sau mỗi ngày làm việc, khuân vác nặng nhọc, phu gạo quét những hạt gạo vỡ rơi vãi (tấm) quanh máy xay xát, trên sàn nhà xưởng nấu lên để ăn.

Ban đầu cơm tấm chỉ chan với nước mắm, mỡ hành hay dần có thêm món chả trứng, bì vụn vì chỉ bán cho dân nghèo. Sau này nhiều nhà giàu cũng ghiền món cơm bình dân có mỡ hành nên mới có thêm phần sườn nướng và nhiều thành phần hấp dẫn khác như bây giờ.

Ngày nay, cơm tấm đã trở thành món ăn quen thuộc trên đường phố lẫn những nhà hàng, quán ăn, không chỉ ở TP.HCM mà có mặt trên khắp mọi miền đất nước Việt Nam. Tôi không thể nhớ hết số quán cơm tấm mình từng ăn qua ở TP.HCM, từ những hàng quán bình dân tới những quán ăn có phần khang trang hơn, từ những quán vô danh tới nổi tiếng và nhận ra chén nước mắm là “linh hồn” của dĩa cơm tấm Sài Gòn.

Nước mắm của cơm tấm Sài Gòn mỗi quán có vị khác nhau, có nơi sánh kẹo, có nơi pha loãng, có quán mặn mặn, có chỗ thiên vị ngọt… Nói về sự khác biệt này, một food blogger có tiếng với bề dày trải nghiệm ẩm thực TP.HCM cho rằng nó có thể là dụng ý của chủ quán.